《大人囡á詩》

Jī-bó ê Kòo-sū...字母 ê 故事

作者 Li KhinhuaN

listen


Sió-pîng-iú, ngóo-an!
小朋友，午安！
Lâi-lâi-lâi
來來來
Lâi tha̍k sè-kài-sú
來讀世界史
Thiann gúa kóng kòo-sū
聽我講故事
Kin-á-ji̍t beh kóng “Jī-bó ê kòo-sū”
今á日beh 講「字母ê 故事」
Sè-kài tē-tōo thián khui lâi khùann
世界地圖thián開來看
Ū tsi̍t-ê kok-ka tsin tūa lī lán tsin kīn
有一個國家真大離咱真近
Lán tsin sik-sāi
咱真熟sāi
Līng-gūa la̍k-ê kok-ka lī lán tsin hn̄g
有另外六個國家離咱真遠
Lán tsin tshinn-soo
咱真tshinn疏
Tī tsi̍t-ê sè-kài hūe-gī
Tī一個世界會議
Hit-ê lán tsin sik-sāi ê kok-ka
Hit個咱真熟sai ê國家
Kā lán ê kok-miâ tshiúnn--khì
Kā咱ê國名搶--去
Hāi lán tsúa-thâu bô miâ tsúa-bé bô sènn
害咱紙頭無名紙尾無姓
Hāi lán bô sîng lâng-hîng
害咱無成人形
Hāi lán tī sè-kài ê bīn-tsîng iûnn--khì
害咱tī世界ê面前溶去
Hāi lán tī tē-kiû siau--sit-khì
害咱tī地球消失去
Līng-gūa ū la̍k-ê kok-ka
另外有六個國家
Lán tsin tshinn-soo
咱真tshinn疏
Kuan in sin-khu tsin tiōng-iàu ê pōo-ūi hōo lán
捐in身軀真重要ê部位hōo咱
Ū tsi̍t-ê Au-tsiu ê kok-ka
有一個歐洲ê國家
Tsiok ū kut-khì
足有骨氣
Īng i kok-miâ tiong-ng ê lîng-kut kuan hōo lán
用伊國名中ng ê龍骨捐hōo咱
Tsò lán khiā--khí-lâi ê hit-ki lîng-kut T
做咱khiā--起來ê hit支龍骨T
Tsi̍t-ê Pak-bí-tsiu ê kok-ka
一個北美洲ê國家
Kuan i ê tíng-pùann-sin hōo lán tsò lán ê tíng-pùann-sin
捐伊ê頂半身hōo咱做咱ê頂半身A
Tang-au tsiàn lūan tiong ê tsi̍t-ê kok-ka
東歐戰亂中ê一個國家
Kuan i ê thâu-khak hōo lán tsò thâu-khak tsò lán tsū-kí I
捐伊ê 頭殼hōo咱做頭殼做咱自己I
Lâm-bí-tsiu tsi̍t-ê sàn-tsiah ê kok-ka
南美洲一個散tsiah ê國家
Kā i înn-înn ê sim-kuann
Kā伊圓圓ê心肝
Hûainn-tshiat tsò nn̄g-pùann
橫切做二半
Tsi̍t-pùann tsò lán tsiànn-tshiú sìng-lī ê tshiú-sè V
一半做咱ê正手勝利ê手勢V
Līng-gūa tsi̍t-pùann tsò lán tò-tshiú līng tsi̍t-ê sìng-lī V
另一半做咱ê tò手另一個勝利ê V
Sim-kuann-á-bah ûi--khí-lâi ê hái-íng-puann un-jiû ê siang-tshiú W
心肝á肉圍起來ê海湧般溫柔ê雙手W
A-tsiu ê siânn-tshī kok-ka
亞洲ê城市國家
Kuan i ê ē-pùann-sin hōo lán tsò ē-pùann-sin A
捐伊ê下半身hōo咱做下半身A
Tsi̍t-ê Lâm-bí tsiok sè ê kok-ka
一個南美足小ê國家
Khò ūn-hô sing-tsûn ê kok-ka
靠運河生存ê國家
Kuan in ê siang-kha hōo lán tsò siang-kha N
捐in ê雙腳hōo咱做雙腳N
Hōo lán ē-tàng khiā--khí-lâi
Hōo咱會tàng khiā起來
Hōo lán ē-tàng thong-hîng sè-kài
Hōo咱會tàng通行世界
Sè-kài ū la̍k-ê khik in ê kut kuah in ê bah
世界有六個國家刻in ê骨割in ê肉
Hōo lán bô sîng lâng ê lâng-hîng
Hōo咱無成人ê人形
Siau--sit-khì ê lâng-hîng
消--失去ê人形
Iûnn--khì ê lâng-hîng
溶--去ê人形
Koh khiā--khí-lâi
Koh khiā--起來
Khiā thîng-thîng tī sè-kài ê bīn-tsîng
Khiā挺挺tī世界ê面前
Sió-pîng-iú, hit la̍k-ê kok-ka ê miâ
小朋友，hit六個國家ê名
Ài kì hōo tiâu
Ài記hōo tiâu
Khik tiàm lán ê sènn-miā lāi-té
刻tiàm咱ê性命內底
Sui-jiân in ê miâ khùann--khí-lâi sió-khúa tshinn-soo
雖然in ê名看起來有小可生疏
Sió-khúa kùai-kùai:
小可怪怪：
AUS RIAC NADACROAT APUERT RICOSING POREPA AMA
Tsia-ê miâ
Tsia-ê名
Ài kì hōo tiâu-tiâu-tiâu
Ài記hōo tiâu-tiâu-tiâu
Tsit la̍k-ê kok-ka í-king tsiânn-tsò lán ê tsi̍t-pōo-hūn
這六個國家已經成做咱ê一部份
Lán mā í-king tsiânn-tsò tsit la̍k-ê kok-ka ê tsi̍t-pōo-hūn
咱mā已經成做這六個國家ê一部份
Tān-sī bô khó-lîng sī kā lán ê miâ tshiúnn khì tshàng
但是無可能是kā咱ê名搶去藏
Hit-ê kok-ka ê tsi̍t-pōo-hūn
Hit ê國家ê一部分
In-ūi lán ê miâ kap in ê miâ
因為咱ê名kap in ê名
Liân tsi̍t-ê jī-bó
連一個字母
To bô kuan-hē
都無關係
--2003/5/9Tī 哈佛燕京圖書館演講kap 王丹做夥座談，唸hōo 大部份是中國人ê 聽眾聽。Tī Harvard Tāi-ha̍k Iàn-kiann Tôo-su-kúan kap Ông-tan tsò-húe tsō-tâm, gúa liām tsit-siú si hōo tāi-pōo-hūn sī Tiong-kok-lâng ê thiann-tsiòng thiann.